Xây dựng pháp luật kinh doanh: Vì sao các doanh nghiệp thờ ơ?

Ngại góp ý vì thiếu minh bạch

Tại hội thảo, ông Trần Hữu Huỳnh, trưởng Ban pháp chế VCCI đã chia sẻ những nguyên nhân tồn đọng trong quá trình xây dựng pháp luật. ông Huỳnh bộc bạch: "Chúng ta hiện nay đang gặp một số rủi ro khi xây dựng luật. Trước tiên, muốn các DN tham gia thì cần phải tuyên truyền cho họ biết họ được tham gia như thế nào và góp ý vào cái gì? Còn về phía các cơ quan quản lý Nhà nước nhất là Ban soạn thảo có thiện chí để công khai các thông tin hay không? Tiếp theo đó là Việt Nam đang tồn tại gần 19.150 văn bản là con số quá nhiều.

Ông Phạm Tuấn Khải, Vụ trưởng Vụ Pháp luật Văn phòng Chính phủ cho rằng để xây dựng các chính sách hoàn thiện, minh bạch, cơ quan nhà nước rất cần có những ý kiến từ phía các doanh nghiệp.

Khắc phục theo hướng nào?

Ông Vũ Viết Ngoạn, Phó Chủ nhiệm ủy ban Kinh tế Quốc hội lại có nhận định: Phương thức lấy ý kiến giữa DN Việt Nam và DN FDI cũng rất khác nhau, trong khi các Đại sứ, cơ quan, DN nước ngoài... có rất nhiều ý kiến phản ánh cũng như các chính sách khuyến nghị về môi trường kinh doanh. Ngược lại các DN Việt Nam chưa có ý kiến nào cả. Điều này cho thấy các DN Việt Nam chưa nhận thức được tầm quan trọng và vai trò của mình khi tham gia xây dựng pháp luật. Cho nên, hệ thống pháp luật Việt Nam thiếu sự tham gia của các DN ngay từ đầu nên ít nhiều luật vẫn chưa tạo được môi trường kinh doanh.

Về vấn đề tham vấn các ý kiến của cộng đồng doanh nghiệp khi xây dựng các chính sách kinh tế - xã hội, theo Luật gia Vũ Xuân Tiền - ủy viên BCH Hội Luật gia TP Hà Nội, Tổng Giám đốc Công ty cổ phần tư vấn quản lý và đào tạo VFAM Việt Nam: "Cộng đồng doanh nghiệp phải được và cần phải tham gia vào việc xây dựng các chính sách kinh tế - xã hội thông qua việc góp ý, phản biện dự thảo các văn bản quy phạm pháp luật trước khi ban hành". Luật gia Vũ Xuân Tiền đã đưa ra các kiến nghị: VCCI sẽ là cầu nối, tiếp tục duy trì việc xin ý kiến góp ý của cộng đồng doanh nghiệp, các chuyên gia, nhà khoa học, nhà quản lý đối với dự thảo các văn bản quy phạm pháp luật dưới nhiều hình thức khác nhau. Bên cạnh đó, VCCI cũng cần có cơ chế, biện pháp thích hợp nhằm thực hiện việc chia sẻ thông tin giữa đại diện cộng đồng DN, nhóm chuyên gia thuộc VCCI với các doanh nhân là đại biểu Quốc hội.

Theo PGS.TS Phạm Duy Nghĩa, trường ĐHQG Hà Nội, mỗi khi một luật mới được ban hành đưa vào cuộc sống, người ta chỉ quan tâm đến việc những quy định trong luật sẽ ảnh hưởng như thế nào đến những quyền lợi trong cuộc sống của người ta. Cho nên theo ông Nghĩa, mỗi dự thảo luật đưa ra xin ý kiến chỉ nêu một số vấn đề ảnh hưởng tốt hay xấu đối với DN để thảo luận, không nên góp ý kiến chung về toàn bộ luật. Đây cũng là một biện pháp để DN nhận thức rõ hơn vai trò, trách nhiệm cũng như quyền lợi của mình khi tham gia xây dựng pháp luật kinh doanh.