Nâng “tầm” cho hoạt động pháp chế trong doanh nghiệp

Theo khảo sát của Bộ Tư pháp tại 14 DN nhà nước lớn ở Trung ương, hiện chỉ có hai DN có phòng, ban pháp chế độc lập; 3/14 DN có phòng, ban pháp chế trực thuộc văn phòng; 8/14 DN có phòng, ban trên cơ sở kết hợp với công tác khác. Tại các địa phương, tình hình cũng không khả quan, như ở TP.HCM chỉ có ba DN nhà nước thành lập phòng pháp chế.

Tại phần lớn các DN nhỏ và vừa không có bộ phận pháp chế hoặc mới được thành lập nên chưa có nhiều kinh nghiệm, đặc biệt trong lĩnh vực pháp luật thương mại quốc tế. Không những thế, nền tảng ý thức pháp luật và nhận thức về vai trò, ý nghĩa của pháp luật của đa phần chủ sở hữu, người quản lý DN nhỏ và vừa còn hạn chế, không được đào tạo cơ bản về pháp luật. Cá biệt có nhiều chủ sở hữu DN nhỏ và vừa khi thành lập ra mà không hiểu gì về mô hình hoạt động của Hội đồng quản trị, Hội đồng thành viên trong công ty… là như thế nào.

Bên cạnh đó, nhiều DN vẫn chưa biết cách khai thác hiệu quả thông tin pháp luật, trong khi hệ thống pháp luật của chúng ta lại có quá nhiều văn bản hướng dẫn thực thi Luật của Chính phủ, Bộ, ngành Trung ương và cả địa phương. Các cơ quan quản lý nhà nước chưa thực sự quan tâm đến việc phổ biến, hướng dẫn, tổ chức thi hành pháp luật cho DN; nhiều thắc mắc của DN về nội dung các quy định pháp luật và việc áp dụng pháp luật chưa được các cơ quan nhà nước có trách nhiệm giải đáp kịp thời khiến cho việc thực thi pháp luật của DN càng gặp khó khăn hơn.

Qua thực trạng trên, có thể nói rằng đã đến lúc cả hai phía DN và cơ quan quản lý cần tạo một lực đẩy trong công tác pháp chế DN. Thể hiện trách nhiệm của mình, từ tháng 5/2008, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 66/2008/NĐ-CP về hỗ trợ pháp lý cho DN nhằm thiết lập cơ chế tạo khung pháp lý để thực hiện hoạt động hỗ trợ pháp lý cho DN, nêu rõ trách nhiệm của các Bộ, ngành, UBND tỉnh, các Hiệp hội DN và các DN trong việc triển khai các hình thức hỗ trợ nâng cao năng lực pháp luật cho DN. Theo đó, Nhà nước có những công cụ hỗ trợ nhằm nâng cao nền tảng pháp lý cho DN, còn phía DN phải thực sự chủ động nâng cao tầm nhận thức pháp luật, nắm bắt kịp thời các thông tin pháp luật để vận dụng trong quản lý, sản xuất kinh doanh, đồng thời bảo vệ chính mình.

Và quan trọng hơn cả là vào ngày 5/5/2010, Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt Chương trình hỗ trợ pháp lý liên ngành dành cho DN giai đoạn 2010 – 2014 bằng Quyết định số 585/QĐ-TTg. Chương trình đặt ra một mục tiêu rất cụ thể là khắc phục cơ bản tình trạng doanh nghiệp gặp khó khăn trong việc tiếp cận với thông tin pháp luật và ngay trong giai đoạn 2010 – 2011, bảo đảm 95% doanh nghiệp có điều kiện tiếp cận thường xuyên với thông tin pháp luật thông qua các hình thức phù hợp. Với những chính sách trên, chúng ta hoàn toàn có thể hy vọng rằng hoạt động pháp chế và nhận thức về pháp luật của DN sẽ được nâng lên một tầm cao mới!

Thục Quyên